10 stycznia 49 r. p.n.e. Juliusz Cezar Przekroczył Rubikon – rzekę na granicy Italii z Galią Przedalpejską . Prowadził ze sobą całą swoją armię utworzoną w czasie podbojów Galii i północnej Italii. Cezar zdawał sobie sprawę, że gdy przeprawi przez nią swą armię, pogrąży Rzym w wojnie domowej. Gdyby jednak wykonał rozkaz: rozwiązał armię i samotnie wrócił do Rzymu, stanąłby oko w oko ze swym najgorszym przeciwnikiem Pompejuszem i wrogim senatem. Po dniu spędzonym na oglądaniu zapasów gladiatorów Cezar podjechał na północny brzeg Rubikonu i poprosił o rade skupionych przy nim zaufanych przyjaciół. I wtedy, kiedy się wahał ujrzał nagle dużą postać - zjawę, która wyrwała jednemu z żołnierzy trąbkę i skoczyła do rzeki grając sygnał do boju. Podniesiony na duchu widokiem, który uznał za znak dany przez bogów podjął decyzję. Z nastaniem dnia zajął miasto Arminium, a wtedy nie było już drogi odwrotu. Przekraczając Rubikon, Cezar miał wypowiedzieć słynne zdanie: Alea iacta est. – Kostki zostały rzucone.
Źródło: http://www.historica.pl/index.php?section=rzym&dzial_id=25&page=2&action=forumWiecej&id=353560
Gdy w 49 r. p.n.e. Cezar przekroczył Rubikon faktycznie wypowiedział wojnę senatowi i swemu przeciwnikowi politycznemu Pompejuszowi Wielkiemu. Wojska Cezara szybko złamały opór nielicznych obrońców, większość sił Pompejusza przebywała poza Italią, w Hiszpanii. Te pokonał Cezar w bitwie pod Ilerdą w 49 r. p.n.e. W Epirze doznał najpierw niepowodzenia w bitwie pod Dyrrachium, ostatecznie jednak w bitwie pod Farsalos (48 p.n.e.) pokonał armię senacką Pompejusza, który ratował się ucieczką do Egiptu, gdzie wkrótce został podstępnie zamordowany. Mimo wyeliminowania głównego rywala do władzy, wojna domowa trwała aż do 45 r. p.n.e. W Egipcie Cezar pomógł odzyskać władzę sprzyjającej mu Kleopatrze VII, w Bitynii pobił Farnacesa, burzącego się przeciw władzy Rzymu, w bitwie pod Thapsus w Afryce pokonał armię republikanów wspieraną przez numidyjskiego króla Jubę I (46 p.n.e.). Katon Młodszy – niezłomny obrońca idei republiki – popełnił wówczas w Utyce samobójstwo. Przed powrotem do Rzymu i ogłoszeniem ostatecznego zwycięstwa Cezar musiał jeszcze pokonać synów Pompejusza w ciężkiej bitwie pod Mundą w Hiszpanii (45 p.n.e.).
Źródło: http://czytelnia.pwn.pl/historia_literatury_starozytnej/cezar.php